استر و مُردِخای! شاید بتوان گفت این دو نفر اسطوره‌ای‌ترین چهره‌های یهود هستند و درباره آنها داستان‌ها و نمایشنامه‌ها نوشته شده و نقاشان بسیاری آنها را به تصور درآورده‌اند. مقبره استر و مردخای در همدان قرار دارد و دومین مکان مقدس یهودیان جهان به شمار می‌رود. بنای مقبره استر و مردخای متعلق به 1402 میلادی است. البته پیش از این تاریخ نیز مقبره وجود داشته و بنای فعلی بر روی مقبره‌های پیشین ساخته شده است. هنگام بازدید از مقبره استر و مردخای ، به در 2400 ساله و 400 کیلویی مقبره دقت کنید. این بقعه ساده و آجری در فهرست میراث ملی نیز به ثبت رسیده.


پیشنهاد می‌کنیم خواندن این صفحات را از دست ندهید: آتشکده یزد گنجنامه

بسته به اینکه از چه منبعی روایت را بخوانید، داستان استر و مردخای می‌تواند بسیار متفاوت باشد و از زمین تا آسمان تفاوت کند. اما آنچه بر روی تابلوی درون زیارتگاه نوشته و نصب شده گویای آن است که در زمان هخامنشیان، دختر زیبارویی از یهود  به نام هدسه به دربار خشایارشاه ایرانی وارد و به عنوان ملکه ایران‌زمین انتخاب می‌شود. هدسه بسیار زیبا بود. از این رو او را استر به معنی ستاره خطاب می‌کردند. به واسطه این ازدواج، پای یهودیان به دربار باز و آنها نیز در مناسبات سیاسی دخیل می‌شوند.


این موضوع حسادت بعضی از درباریان از جمله هامان را برمی‌انگیزاند و سبب می‌شود  تصمیم توطئه علیه یهودیان قوت بگیرد. هامان بهانه‌ای پیدا می‌کند و با آن حکم کشتار جمعی یهودیان را از شاه ایران می‌گیرد. استر زیبا و باهوش متوجه می‌شود و با درایت عموی خود مُردِخای که از درباریان به شمار می‌رفت، حکم را پس گرفته و جان هزاران یهودی را باز می‌ستاند.این اتفاق در 13 تا 15 ماه آدار از ماه‌های عبری اتفاق می‌افتد و پس از آن هر ساله، یهودیان در این روزها به جشن پرداخته، روزه می‌گیرند و عبادت می‌کنند.


این مناسک که عید پوریم نام دارد، یکی از مشهورترین و مهم‌ترین آئین‌های یهودی به‌شمار می‌رود و هر ساله در محل مقبره استر و مردخای برگزار می‌شود. مقبره استر و مردخای بنایی ساده از خشت و آجر است. درون بنا دو صندوق چوبی قرار دارند که یکی متعلق به استر و دیگری متعلق به مردخای است. عبادتگاه کوچکی برای بزگراری مراسم آئینی در کنار صندوق‌ها قرار دارد. نوشته‌هایی به زبان عبری و همچنین دری کوتاه از سنگ گرانیت یکپارچه که تنها از داخل می‌شود آن را قفل کرد و پایه آن در مخزنی پر از روغن قرار دارد، از دیدنی‌های این آرامگاه به‌شمار می‌روند.

مقبره استر و مردخای در مرکز شهر واقع شده و از میدان مرکزی چند دقیقه فاصله دارد. بنابراین بهترین روش برای رفتن به این آرامگاه، پیاده‌روی است. پیشنهاد می‌شود پس از بازدید از میدان و بناهای متحد الشکل دورتا دور آن، وارد خیابان عباس‌آباد شوید. نام جدید این خیابان شریعتی است.در ابتدای خیابان، چند قدم جلوتر، درست همجوار بانک ملی، تابلوی مقبره استر و مردخای را خواهید دید.


طبق جهت فلش پیش بروید. وارد کوچه شوید و آرامگاه را از بقعه گنبدی آن و حصار فلزی‌اش که به شکل ستاره‌های داوود به هم پیوسته است بازشناسید. پس از بازدید از آرامگاه، به ابتدای خیابان بروید و از همان مسیر سوار تاکسی‌های گنجنامه شوید.

از ساعت 9 صبح تا 1ظهر می‌توانید از مقبره استر و مردخای بازدید کنید. همچنین از ساعت 4 عصر تا 7 غروب نیز در این آرامگاه به روی بازدیدکنندگانش باز است. شنبه‌ها روز مقدس یهودیان است. از این‌رو آرامگاه تعطیل است. عصر جمعه نمی‌توانید از این مکان بازدید کنید.


همچنین در 13 تا 15 آدار که همزمان با آخرین روزهای اسفند و نخستین روزهای فروردین است، درهای آرامگاه به روی بازدیدکنندگان بسته است. زیرا یهودی‌های شهر و همچنین زائران مسافر، مشغول برگزاری آئین جشن پوریم هستند و حضور غیر یهودی‌ها در این مراسم ممنوع است.

بازدید از مقبره استر و مردخای نیازی به تهیه بلیت ندارد. با این حال متولی کنیسه پیشنهاد همیاری به شما می‌کند. همیاری‌های عمومی جهت تامین هزینه‌های جاری مقبره مورد استفاده قرار می‌گیرد.

یادتان نرود که این بقعه آجری و ساده و کوچک، دومین مکان مقدس یهودیان است و احترام ویژه‌ای برای مقبره استر و مردخای قائل هستند. بنابراین شئونات مذهبی را رعایت کنید و در نهات احترام بازدیدتان را انجام دهید. برای رفتن به درون مقبره لازم است کفش خود را درآورید. همچنین باید از در کوتاه سنگی مشهوری که وصفش رفت عبور کنید تا مقبره استر و عمویش را ببینید. در را عامدانه کوتاه ساخته‌اند. تا زائران مجبور شوند سر خود را پایین بیاورند و از این رو حالت متواضع و احترام‌آمیزی در برابر مقبره‌ها داشته باشند.


پس کلافه نشوید، نرنجید و این‌ها را جزئی از احترام به فرهنگ میزبان درنظر بگیرید. احتمالا اجازه عکاسی از درون مقبره استر و مردخای به شما داده نخواهد شد. اما می‌توانید دراین‌باره با متصدی یهودی کنیسه مذاکره کنید. عکاسی از بیرون مقبره‌ها مانعی ندارد. همچنین می‌توانید از متصدی کنیسه بخواهید برایتان توضیحات کافی ارائه کند. او به زبان انگلیسی مسلط است و از آگاهی دادن به دیگران استقبال می‌کند. بهتر است به پیشنهاد متصدی کنیسه جهت اهدای کمک مالی پاسخ مثبت دهید. همچنین به یاد داشته باشید مجموعه توالت فرنگی ندارد.

دیدگاه‌ها

captcha